Μάικλ Ζ. Μπλάκχαρτ*

Ευχαριστώ πολύ που μου δώσατε την ευκαιρία να πω όσα πραγματικά πιστεύω.
Αν και γράφω σκοτεινή λογοτεχνία, πιστεύω πως εκπροσωπώ το φως κι αυτό, ενοχλεί.
Ίσως σκέφτομαι περισσότερο απ’ όσο πρέπει.
Ίσως πάλι να έχουμε συνηθίσει όλοι να σκεφτόμαστε λιγότερο.
Δεν ξέρω.
Δεν έχει σημασία, ούτε επιθυμώ να ασκήσω κριτική σε συγκεκριμένα πρόσωπα.
Ξέρω μόνο πως ζούμε σε μία εποχή παράδοξη.
Κοιτάζω γύρω μου και βλέπω μια κοινωνία που κουράστηκε.
Κουράστηκε από την αδικία, την ανασφάλεια, την ακρίβεια, τη φτώχεια.
Από την υποβάθμιση της δημόσιας υγείας, την απαξίωση της παιδείας.
Δεν έχει μείνει δύναμη για ζωή και το κακό είναι ότι το συνηθίσαμε.
Οι ηλικιωμένοι προσπαθούν με νύχια και με δόντια να βγάλουν το μήνα κι οι περισσότεροι
εργαζόμενοι μετρούν κέρματα για να αγοράσουν μια φρατζόλα ψωμί.
Κάτι έχει πάει πολύ στραβά και δεν είναι απλώς η ακρίβεια.
Η αξιοπρέπεια έγινε πολυτέλεια.
Το πρόβλημα είναι βαθιά κοινωνικό.
Μάθαμε να λέμε πως έτσι είναι τα πράγματα.
Δεν ισχύει.
Έτσι τα αφήσαμε να γίνουν.
Η πολιτική εξουσία έχει μεγάλη ευθύνη.
Όταν η παιδεία γίνεται ένας αριθμός σε έναν προϋπολογισμό, όταν η υγεία αντιμετωπίζεται σαν
κόστος κι ο πολίτης σαν καταναλωτής, κάτι χάνεται στην πορεία.
Χάνεται η ανθρωπιά.
Η δημοκρατία μπορεί να συνεχίσει να υπάρχει στα χαρτιά, αλλά χάνει το περιεχόμενό της.
Θα ήταν όμως εύκολο να δείξω μόνο προς τα έξω και να πω ότι φταίνε οι πολιτικοί, τα Μέσα
Ενημέρωσης, η οικονομία, η εποχή ή απλώς οι άλλοι.
Δεν θέλω να το κάνω.

Έχω κι εγώ ευθύνη, όπως όλοι.
Η κοινωνία δεν πρόκειται να αλλάξει αν δεν αλλάξει πρώτα ο τρόπος με τον οποίο σκέφτονται οι
άνθρωποί της.
Κάπου εδώ γίναμε εύκολοι στόχοι για την προπαγάνδα, τη χειραγώγηση και την
παραπληροφόρηση.
Δεν χρειάζεται πλέον να μας απαγορεύσουν να σκεφτόμαστε.
Αρκεί να μας κάνουν να μην έχουμε χρόνο.
Τα κατάφεραν.
Σκορπάμε ώρες σε μικρές οθόνες, σε εικόνες ή βίντεο που διαρκούν λίγα δευτερόλεπτα και σε
ζωές άλλων ανθρώπων.
Κάπου εκεί ανάμεσα στα likes και τα stories, η ζωή έγινε γρήγορη, τόσο γρήγορη που δεν
προλαβαίνουμε να τη ζήσουμε.
Αναρωτιόμαστε γιατί τα παιδιά δεν μπορούν να διαβάσουν πέντε σελίδες.
Αναρωτιόμαστε γιατί βαριούνται ή γιατί δυσκολεύονται στη συγκέντρωση.
Είναι απλό.
Χρειάζονται διαρκώς ένα καινούργιο ερέθισμα.
Δεν είναι τυχαίο.
Ζούμε στην κοινωνία της προσοχής.
Όσο περισσότερο κοιτάμε, τόσο περισσότερο καταναλώνουμε.
Ένας άνθρωπος που έχει μάθει να καταναλώνει έτοιμες σκέψεις δυσκολεύεται να δημιουργήσει
τις δικές του.
Μαθαίνουμε στα παιδιά ότι η αποτυχία επιβραβεύεται παραπάνω απ’ την κρίση και στην
καλύτερη περίπτωση, αν κάτι μας αρέσει, κάνουμε ένα like, ένα comment ή ένα share για να
νιώσουμε ότι συμμετείχαμε όταν απλώς εκτονωθήκαμε.
Η εκτόνωση δεν είναι αντίσταση.
Η αντίσταση απαιτεί σκέψη γι’ αυτό πιστεύω πως η πρώτη μορφή και πράξη αντίστασης είναι
το διάβασμα.
Το βιβλίο είναι επικίνδυνο για μια εποχή που έχει μάθει να μας κρατά διαρκώς
απασχολημένους.
Ένα βιβλίο απαιτεί κάτι που η σύγχρονη πραγματικότητα προσπαθεί να μας στερήσει.

Χρόνο.
Χρόνο να σταματήσεις, να σκεφτείς.
Χρόνο να ανοίξεις ένα βιβλίο και ν’ συναντήσεις ανθρώπους που έζησαν πριν από εμάς,
ανθρώπους που σκέφτηκαν διαφορετικά, που αμφισβήτησαν, που φοβήθηκαν, που αγάπησαν,
που πολέμησαν κι ό, τι ήθελε να γράψει ο κάθε συγγραφέας.
Γι’ αυτό αν με ρωτάτε τι μπορούμε να κάνουμε για να αλλάξουμε τον κόσμο, δεν ξέρω τι να σας
πω.
Ίσως πρέπει να ξεκινήσουμε από εμάς, από κάτι μικρό.
Ας ξεκινήσουμε από μέσα μας, από λίγα λεπτά σιωπής ή από μερικές σελίδες.
Κάπου εκεί αρχίζει η αλλαγή.
Πάρε ένα βιβλίο και ξεκίνα να διαβάζεις.
Ξεκίνα να σκέφτεσαι.
Αν όσα λέω σου φαίνονται φασιστικά γιατί χρησιμοποιώ προστακτική, θα ήθελα να ξέρεις ότι ο
φασισμός κι η πολιτική ορθότητα δεν έχουν μεγάλη διαφορά.
Ελπίζω να σε έβαλα σε σκέψεις γιατί αν έστω και για μια στιγμή, πήγες κάτι να πεις, τότε ίσως
υπάρχει ακόμα ελπίδα.

Ο Μάικλ Ζ. Μπλάκχαρτ (Αθήνα, 1995) είναι συγγραφέας σκοτεινής λογοτεχνίας.
Έχει πραγματοποιήσει ακαδημαϊκές σπουδές στο πεδίο των ανθρωπιστικών και κοινωνικών
επιστημών, σε πανεπιστημιακά ιδρύματα της Ελλάδας και του εξωτερικού.
Κείμενα, μελέτες και διηγήματά του έχουν δημοσιευθεί κατά καιρούς σε λογοτεχνικά περιοδικά και σε
εξειδικευμένους ιστοτόπους τεχνών.
Τα έργα του κινούνται στο πεδίο του σκοτεινού και υπαρξιακού, με έντονο φιλοσοφικό και
συμβολικό υπόβαθρο.