ΣΤΟ SHEFFIELD – DIAVAZO GREEK BOOKS!

Το Diavazo Greek Books είναι ένα εξειδικευμένο ελληνικό βιβλιοπωλείο με έδρα το Sheffield του Ηνωμένου Βασιλείου. Δημιουργήθηκε από λάτρεις του βιβλίου για να προσφέρει μια γέφυρα επικοινωνίας με την ελληνική γλώσσα, τη λογοτεχνία και τον πολιτισμό.

Τι κάνει το Diavazo να ξεχωρίζει; Είχα την ευκαιρία να μιλήσω με την ιδιοκτήτρια του, την Παυλίνα Κωσταράκου διαδικτυακά –  αν και πολύ θα ήθελα να την είχα συναντήσει στο βιβλιοπωλείο της – κι ένιωσα αυτόματα πολύ άνετα μαζί της, σαν να μίλαγα με μία πολύ καλή μου φίλη. Αυτή η αμεσότητα, το κέφι της και η αγάπη της για το βιβλίο, το μπρίο με το οποίο κάνει μια δουλειά που φαίνεται με κάθε τρόπο πως αγαπά, είναι νομίζω, το κύριο χαρακτηριστικό που κάνει το Diavazo να ξεχωρίζει. Θα το δείτε με κάθε τρόπο: στο πως είναι στημένη η ιστοσελίδα του, πως είναι η επικοινωνία με το κοινό μέσα από τα social media, θα το δείτε στις δράσεις τους και στις επιλογές των βιβλίων του. 

Στην παρουσίαση του βιβλιοπωλείου στην ιστοσελίδα τους θα δείτε όμως ότι ξεχωρίζουν και για τους παρακάτω λόγους:

• Για τον προσεκτικά επιλεγμένο κατάλογο τους: κάθε τίτλος επιλέγεται με φροντίδα, καλύπτοντας ένα ευρύ φάσμα από ελληνική λογοτεχνία, δοκίμια, ποίηση, αγγλόφωνα βιβλία για την Ελλάδα, καθώς και εκπαιδευτικό/παιδικό υλικό για την εκμάθηση της γλώσσας.
• Για την προσωποποιημένη εξυπηρέτηση: ως μια ευέλικτη και ζεστή ομάδα, δίνουν ιδιαίτερη έμφαση στην προσωπική επαφή, βοηθώντας τον κάθε αναγνώστη, γονέα ή εκπαιδευτικό να βρει ακριβώς αυτό που ψάχνει.
• Για την δυνατότητα ειδικών παραγγελιών: πέρα από τους διαθέσιμους τίτλους, οι αναγνώστες μπορούν να ζητήσουν βιβλία εκτός καταλόγου, εμπλουτίζοντας δυναμικά τις συλλογές του βιβλιοπωλείου.
• Για τις υπηρεσίες τους προς  την κοινότητα: το diavazo, προσφέρει δυνατότητες ανταλλαγής μεταχειρισμένων βιβλίων (second-hand book credit), καθώς και δωρεάν αποστολές εντός Ηνωμένου Βασιλείου και Ευρωπαϊκής Ένωσης (υπό προϋποθέσεις).
• Κάνουν κάθε είδους δράση που μπορεί κάποιος να φανταστεί για να φτάσει κάθε ηλικία κοντά στο ελληνόφωνο βιβλίο!

Είτε πρόκειται για Έλληνες της διασποράς που αναζητούν επαφή με τη μητρική τους γλώσσα, είτε για γονείς και δασκάλους που ψάχνουν εκπαιδευτικά εργαλεία, είτε για φιλέλληνες αναγνώστες, το Diavazo αποτελεί έναν φιλόξενο προορισμό που φέρνει το ελληνικό βιβλίο στην καρδιά της Μεγάλης Βρετανίας.

Χωρίς άλλη αργοπορία, ας περάσουμε στη γνωριμία μας με την Παυλίνα λοιπόν!

Παυλίνα, έχω δύο πολύ σημαντικές απορίες πρώτα απ’ όλα, έτσι για να μπούμε στο κλίμα:

• Σκληρό εξώφυλλο ή paperback; 

Paperback δίχως δεύτερη σκέψη! 

• Διάβασμα το πρωί με καφέ ή το βράδυ πριν τον ύπνο;

Βράδυ πριν τον ύπνο, κάνει απίστευτη διαφορά στην ποιότητα του ύπνου μου, μου κατευνάζει το νευρικό μου σύστημα.

• Ποια είναι η ιστορία που σε έφερε να έχεις ένα βιβλιοπωλείο στο Sheffield, με εστίαση μάλιστα στο ελληνικό βιβλίο;

Πολύ συνοπτικά: Η δημιουργία του βιβλιοπωλείου γεννήθηκε υλικά και ως ιδέα στο Λονδίνο, που ήταν ο πρώτος τόπος κατοικίας μου για πολλά χρόνια στο ΗΒ και το Sheffield προέκυψε επειδή ήρθα εδώ ως ερωτική μετανάστρια, μετά από ήδη μία πρώτη οικονομική μετανάστευση από το Λονδίνο στο βρετανικό βορρά (στο Leeds). Η ιδέα του ελληνικού βιβλιοπωλείου στη Βρετανία γεννήθηκε από την επαφή από πρώτο χέρι που απέκτησα δουλεύοντας στο Hellenic Bookservice στο Kentish Town του Λονδίνου, το οποίο εξειδικεύεται σε κλασικές σπουδές αλλά και σε οτιδήποτε άπτεται της ελληνικής κουλτούρας. Και από εκεί συνειδητοποίησα ότι ο χώρος του βιβλίου, που θα φέρει ελληνική ταυτότητα, ήταν ο χώρος στον οποίο είχα και έχω πολλά να δώσω. 8 χρόνια μετά, το Diavazo Greek Books συνεχίζει να δίνει το παρόν και με φυσικό πλέον κατάστημα στην καρδιά του Sheffield από το Μάιο του 2026! 

• Ποια ήταν εκείνη η συγκεκριμένη στιγμή ή η ανάγκη που σε ώθησε να δημιουργήσεις το Diavazo Greek Books;

Θα είμαι απολύτως  ειλικρινής, η βασική ώθηση ήταν η ψυχική μου υγεία, όσο παράλογο κι αν ακούγεται, λόγω της δυσκολίας του βιοπορισμού που προβλέπει το εν λόγω επάγγελμα και της αβεβαιότητας του. Ωστόσο μέσα σε αυτή την ανάγκη περιθάλπτεται και η ανάγκη της προσφοράς στην υπάρχουσα και αυξανόμενη κοινότητα Ελλήνων και φιλελλήνων στο ΗΒ αλλά και στον κόσμο, που αναζητούσαν βιβλία και έναν αξιόπιστο, άμεσο και ασφαλή χώρο όπου θα μπορούσαν να έρθουν σε επαφή με την ελληνική γλώσσα, κουλτούρα αλλά και της αναπλαισίωσης του τί θα πει ‘διαβάζω’ και ‘ανάγνωση’. Και γενικά, όσο περνάει ο καιρός το όλο εγχείρημα έχει αποκτήσει φανς που ως συμπαραστάτες, αντιστεκόμαστε στους φρενήρεις ρυθμούς, στον ατομικισμό, τον ωφελιμισμό και γιορτάζουμε το να κάνουμε πράγματα πρώτα για τη ψυχή μας.

• Πως επέλεξες αυτό το όνομα για την επιχείρησή σου;

Ήθελα κάτι το οποίο οι μη γνώστες θα μπορούσαν να προφέρουν σωστά ακόμα και χωρίς να γνωρίζουν τί σημαίνει, και ένα όνομα που θα ιντρίγκαρε το ενδιαφέρον για τους γνώστες.

• Οι περισσότερες πωλήσεις γίνονται διαδικτυακά ή από το φυσικό κατάστημα;

Πλέον θα έλεγα ότι είναι 60% διαδικτυακές από όλο τον κόσμο και 40% στο φυσικό κατάστημα και κατά τις εκθέσεις δια ζώσης!

• Αν έπρεπε να περιγράψεις την αποστολή της επιχείρησής σου με τρεις λέξεις, ποιες θα ήταν αυτές και γιατί;

Θα κλέψω λίγο εδώ, θα χρησιμοποιήσω τρεις φράσεις αντί για λέξεις, αν μου επιτρέπεται:

• η ανάγνωση και οι χώροι βιβλίου ως αντίσταση και πολιτική πράξη
• leading by example ως μικροσκοπική επιχείρηση, γιατί η επιβίωση των μικρών σημαίνει χώρος για αυθεντικότητα και δημιουργικότητα σε ατομικό και συλλογικό επίπεδο
• φιλαναγνωσία για όλους χωρίς υποκρισία και ελιτισμό, από τη βαθιά πίστη ότι υπάρχει ένα βιβλίο για όλους, ακόμα και τους πιο απρόθυμους αναγνώστες ή ανθρώπους που δεν έχουν πιάσει βιβλίο στη ζωή τους (και αυτό είμαι εδώ να πρεσβεύσω μαζί με όλους τους ομοϊδεάτες!)

• Έχεις καταφέρει να συγκεντρώσεις ένα πολύ θερμό κοινό από βιβλιόφιλους. Ποιο είναι, κατά τη γνώμη σου, το μυστικό για να κρατάς ζωντανή και δεμένη μια ψηφιακή αλλά και ζωντανή κοινότητα αναγνωστών σήμερα;

Προσωπική επαφή και χώρος για όλον τον κόσμο, ανεξαρτήτως ταυτότητας, να εξερευνήσει την επαφή με το βιβλίο ακόμα κι αν αυτό σημαίνει χαϊδεύω απλά εξώφυλλα! Αφενός, ο κόσμος ξέρει ότι η υπηρεσία που προσφέρω online είναι πολύ άμεση και πολύ ειλικρινής γιατί τρέχοντας την μόνη μου, δεν μπορώ να κρυφτώ πίσω από αόριστες δικαιολογίες και αδιέξοδα και αφετέρου, όταν έρχομαι σε επαφή με νέο και υπάρχον κοινό στα διάφορα δρώμενα, το βιβλίο προσφέρει ένα χώρο για επικοινωνία και υπάρχειν σε ένα βαθύτερο επίπεδο που βρίσκει το κάθε άτομο εκεί που είναι. Και αυτό είναι μια πολυτέλεια που δεν έχουμε συχνά στις ζωές μας, επομένως όσ@ το χρειαζόμαστε, το εκτιμούμε όταν υπάρχει.

• Πώς πιστεύεις ότι τα social media, και ειδικά το Instagram και το TikTok, έχουν αλλάξει τον τρόπο που οι Έλληνες αναγνώστες ανακαλύπτουν και επιλέγουν βιβλία;

Ως πολύ βασική χρήστης – δεν θα αποκαλούσα τον εαυτό μου επαγγελματία content creator – θα έλεγα ότι σίγουρα αυτά τα σόσιαλς έχει βοηθήσει μέχρι πρόσφατα την ανάδειξη της επιχείρησης μου, προτού αλλάξουν τα στανταρντ προώθησης υλικού, με προτεραιότητα τα ποστς επί πληρωμή. Δεν ξέρω αν είμαι από αυτούς που έχουν επωφεληθεί πλήρως από αυτή την αλλαγή εμπορικά. Σίγουρα αυτό που έχει εμπεριστατωθεί από παρατηρήσεις σχολιαστών της παγκόσμιας αγοράς βιβλίου είναι ότι το διάβασμα, η ανάγνωση και γενικά το να αναδεικνύει κανείς την αναγνωστική του δραστηριότητα έχει επανέλθει μέσω αυτών των μέσων δικτύωσης σαν στυλιστική άποψη, σαν lifestyle και σαν μετρητής ποιοτικής αξίας, το οποίο σίγουρα κάνει το βιβλίο και ‘πάλι κουλ’ σε κύκλους που ίσως το είχαν ξεχασμένο, ωστόσο κάνει και το βιβλίο αξεσουάρ: ο ελιτιστικός διαχωρισμός παραμένει σε κάθε τέτοιο trend, και νομίζω και αυτό ως ένα βαθμό έχει επηρεάσει και την ελληνική αναγνωστική κοινότητα, απλά όχι τόσο έντονα του ΗΒ (γιατί με αυτήν την κοινότητα έχω κυρίως επαφή). Επιπλέον, αυτό που εγώ εντοπίζω είναι η αύξηση αναγνωστών romantasy μέσω του BookTok και κυρίως μεταφρασμένης λογοτεχνίας, όχι τόσο άλλων ειδών. Στο ελληνικό παιδικό βιβλίο, πχ, ή στην αστυνομική λογοτεχνία,  σταθερή επιρροή ασκούν τα κλειστά γκρουπ και σελίδες στο FB για προτάσεις βιβλίων από βιβλιόφιλους προς βιβλιόφιλους οπότε είναι ωραίο που επιμένει η φιλαναγνωστική κοινότητα στην οργανική επαφή με το βιβλίο.Έχουμε επίσης και το φαινόμενο των ελλήνων content creators πάνω σε διάφορα θέματα , οι οποίοι είχαν ήδη αξιόλογο αριθμό ακολούθων προτού γράψουν βιβλία και σημειώνουν επιτυχία στις εκδόσεις τους, το οποίο είναι κάτι σημαντικό, απλά, θα παραθέσω εδώ αυτό που ΄χουν πει και άλλοι content creators, ο αριθμός ακολούθων δεν σημαίνει ποιότητα. Ωστόσο, είναι και κάποια φωτεινά παραδείγματα που ακριβώς με το μοναδικό τους μήνυμα και επικοινωνιακό χαρακτήρα (και ναι, ΑΓΑΠΗ τρελή και απύθμενη για το αντικείμενο τους, είτε είναι γονεϊκότητα, είτε είναι βιγκανισμός, είτε αρχαιολογία, είτε εικονογράφηση, είτε γεωγραφία! Ξέρετε ποια είστε, σας αγαπάμε) Συμπληρωματικά,  θα πω ότι αυτό που σίγουρα επηρεάζει πολύ τις πωλήσεις ελληνικών βιβλίων, ειδικά λογοτεχνίας, ελληνικής και μεταφρασμένης, είναι η μεταφορά στη μικρή ή μεγάλη οθόνη. 

• Στις πλατφόρμες αυτές η εικόνα παίζει πρωταγωνιστικό ρόλο. Εσύ πώς καταφέρνεις να ισορροπείς την όμορφη οπτική παρουσίαση και την αισθητική με την ουσιαστική, βαθιά κριτική ενός βιβλίου;

Δεν ξέρω αν καταφέρνω να την ισορροπώ, έχω νομίζω πολλά να μάθω ακόμα πάνω στην αισθητική παρουσίαση τόσο online όσο και στη φυσική παρουσία του βιβλίου, αλλά μαθαίνω από αυτούς που το κάνουν καλύτερα από εμένα και φυσικά είμαι πάντα έτοιμη για οποιαδήποτε αισθητική πρόταση ή παρέμβαση! Γενικά, την περισσότερη μου ενέργεια την εστιάζω στο να φέρω online την εμπειρία επίσκεψης στο βιβλιοπωλείο μιλώντας / γράφοντας για βιβλία όπως θα το έκανα δια ζώσης, με όση περισσότερη ‘αμεση’ επαφή μου επιτρέπει η τεχνολογία, γιατί αυτό είναι κάτι μοναδικό που φέρνει στην βιβλιο-αναζήτηση κάθε βιβλιοπώλης.

• Πώς βλέπεις τη συνεργασία ανάμεσα στους book influencers/creators και τους εκδοτικούς οίκους στην Ελλάδα; Πιστεύεις ότι υπάρχει πλέον η απαραίτητη αναγνώριση γι’ αυτά τα κανάλια επικοινωνίας και προώθησης των βιβλίων;

Σίγουρα η αναγνώριση υπάρχει, αλλά αυτοί οι εκδοτικοί που έχουν τη δυνατότητα αξιοποίησης των καναλιών αυτών, είναι ήδη μεγάλοι. Και λόγω της χρηματοποίησης του content creation σε αυτό το βαθμό, και πάλι δημιουργείται ένα ελιτιστικό χάσμα όπου οι μικρότερες αλλά ιδιαίτερα αξιόλογες φωνές εκδοτών και συγγραφέων χάνονται. Από την άλλη, πιστεύω ότι στον ελληνικό χώρο του βιβλίου υπάρχει και συγχρόνως ένας συντηρητισμός ως προς τί αποτελεί αξιόλογο ανάγνωσμα και ποιος αποτελεί αξιόλογη φωνή προς ανάγνωση και μία χαρακτηριστικά αυτοακυρωτική τάση να είμαστε καχύποπτοι προς οτιδήποτε νέο, οπότε θα ήθελα να δω λιγότερο trending ντόρο στα σόσιαλς και περισσότερη ανοιχτότητα σε νέες, φρέσκιες φωνές ελλήνων λογοτεχνών και συγγραφέων – δηλαδή συνειδητή προσπάθεια να διαβάζουμε μη μεταφρασμένα έργα νέων συγγραφέων σε όποιο είδος μας ενδιαφέρει. Και φυσικά, εδώ ερχόμαστε εμείς ως βιβλιοπώλες αλλά και οι εκδότες και οι content creators να αναδείξουμε ξεχωριστά αυτές τις φωνές μέσα σε αυτό το οικοσύστημα με το μεράκι μας για τα βιβλία από τις διαφορετικές μας σκοπιές! Ωστόσο, να μην είμαι hater: ΟΤΙΔΗΠΟΤΕ φέρνει ένα βιβλίο μπροστά σε έναν άνθρωπο που διαφορετικά ΔΕΝ θα το διάβαζε, σε οποιαδήποτε μορφή του, είναι όφελος! Δεν είναι όλοι στο ίδιο ταξίδι ανακάλυψης των αναγνωστικών τους προτιμήσεων, και στα βιβλία υπάρχει αστείρευτος χώρος για όλ@!

• Από τη δική σου τριβή και καθημερινή επαφή με τον κόσμο, ποιες τάσεις βλέπεις να κυριαρχούν αυτή την εποχή; Υπάρχει κάποιο συγκεκριμένο είδος —όπως η ψυχολογία, η αυτοβελτίωση ή το κοινωνικό μυθιστόρημα— που παρουσιάζει κατακόρυφη άνοδο;

Στην ιδιαίτερη περίπτωση των ελληνικών βιβλίων που πωλούνται στο ΗΒ υπάρχει σταθερή άνοδος στη ζήτηση βιβλίων εκμάθησης της ελληνικής για όλες τις ηλικίες και με όλες τις μεθόδους, σταθερή αγάπη για βιβλία γύρω από τις φεμινιστικές αναγνώσεις των ελληνικών μύθων (κυρίως στα αγγλικά – myth retellings) , αλλά και γενικότερα μεταφρασμένη λογοτεχνία που υπάρχει αντίστοιχα και στα αγγλικά. Επίσης, υπάρχει φοβερή ανάγκη για δίγλωσσα βιβλία και βιβλία με ακουστικό υλικό, για όλες τις ηλικίες. Και φυσικά ΣΤΑΥΡΟΛΕΞΑ. Κατακόρυφη άνοδο σε πωλήσεις παρουσιάζουν τίτλοι οι οποίοι ήταν για κάποιο καιρό εξαντλημένοι και μετά επανέρχονται σε στοκ. 

• Σε μια εποχή γεμάτη ένταση και γρήγορους ρυθμούς, πολλοί στρέφονται στο διάβασμα για συναισθηματική αποφόρτιση. Πώς λειτουργεί, κατά τη γνώμη σου, το βιβλίο ως εργαλείο ψυχικής ανθεκτικότητας και αυτογνωσίας;

Νομίζω ότι μόνο έτσι πουλάω εν τέλει βιβλία! Υπενθυμίζοντας δηλαδή στον κόσμο αυτό: το βιβλίο είναι ώρα αυτοφροντίδας και αποσυμπίεσης. Γιατί αυτά τα δύο πολλές φορές είναι βασικές προϋποθέσεις για ψυχική ανθεκτικότητα και αυτογνωσία. Όπως έγραψε και ο Baldwin  “It was books that taught me that the things that tormented me most were the very things that connected me with all the people who were alive, who had ever been alive.” Με άλλα λόγια, τα βιβλία είναι σύμμαχοι στη σύνδεση μας με τον εαυτό μας αλλά και με έννοιες που πάντα μας αφορούσαν και απασχολούσαν ως είδος πέραν από (ε)αυτόν. Αν αυτό δεν είναι η διαδικασία στην οποία μαθαίνοντας τα όρια μας (αυτογνωσία), αντανακλούμε και τον κόσμο γύρω μας με μεγαλύτερη ενσυναίσθηση και συνείδηση (λειτουργίες της ψυχικής ανθεκτικότητας), δεν ξέρω τί είναι. 

• Ποια είναι εκείνα τα 2-3 βιβλία που έχουν χαραχτεί βαθιά μέσα σου και στα οποία επιστρέφεις πάντα όταν χρειάζεσαι έμπνευση ή δύναμη;

Σπάνια διαβάζω βιβλία ξανά και ξανά αλλά βιβλία χαράζονται πολύ εύκολα μέσα μου επίσης. Ένα από αυτά ήταν το Stay With Me από Hanne Orstavik, βιβλία της Brene Brown και της Esther Perel, πρόσφατα διάβασα δυο συναφή βιβλία πάνω στη μητρότητα ως πολιτικό-κοινωνικό φαινόμενο και θα επανέρχομαι πιστεύω σε αυτα: Μητέρα Μηδέν Παιδιών: Η μητρότητα ως επιλογή ή επιβολή και το Mother State από Helen Charman. Τέλος, από Έλληνες το Γκούρι Σημαίνει Πέτρα της Θεοδώρας Κατσιφή (το οποίο είναι για νεαρότερα κοινά, παρεμπιπτόντως!) και το Πώς Κατάπια τη Γιαγιά μου από τη Χριστίνα Ραφτοπούλου. Ήταν ερώτηση παγίδα και απάντησα με ένα σωρό  τίτλους αλλά μη ρωτάς βιβλιοπώλη για τα βιβλία που μας άλλαξαν (και αλλάζουν) τη ζωή! Αυτό θα έπρεπε να είναι ξεχωριστή συνέντευξη. 

• Με τι κριτήρια επιλέγεις τα βιβλία που θα παρουσιάσεις στο κοινό σου; Υπάρχει χώρος για νέους, πρωτοεμφανιζόμενους Έλληνες συγγραφείς στο Diavazo Greek Books;

ΤΕΛΕΙΩΣ υποκειμενικά – γιατί αν δεν φέρνω βιβλία στα οποία πιστεύω, τότε πώς θα επικοινωνήσω για   αυτά με τους πιθανούς τους αναγνώστες! Βασικό κριτήριο είναι βιβλία και τρόποι γραφής  / εικονογραφήσεις / δομές βιβλίων που μπορούν να προκαλέσουν ως αναγνώσματα διαφορετικά αισθήματα και σκέψεις στον κάθε αναγνώστη – υπάρχουν βιβλία τα οποία συνειδητά δεν θα φέρω στο στοκ μου, ειδικά ανθρώπων που με το δημόσιο διάλογο τους προάγουν παραπληροφόρηση, μίσος και ragebait – και είμαι και πολύ ειλικρινής για αυτό με τους πελάτες μου. Και φυσικά με ενδιαφέρουν νέες, πρωτοεμφανιζόμενες φωνές της ελληνικής συγγραφικής σκηνής, που έχουν βρει ή ψάχνουν τη φωνή τους, που αναδεικνύουν μέσα από τη γραφή τους το προσωπικό τους βίωμα ως κομμάτι του συλλογικού βιώματος και ας μην γράφουν αυτοβιογραφικά. Για να το πω διαφορετικά, ψάχνω πάντα βιβλία που θα καθρεφτίζουν πτυχές τις οποίες δεν είχαμε λέξεις να περιγράψουμε ακόμα – ή αυτό που όπως είπε μια πελάτισσα μου ότι αποφεύγει, όταν τη ρώτησα γιατί επιλέγει να μη διαβάζει ελληνική λογοτεχνία: “παραείναι γνώριμη η πραγματικότητα που περιγράφουν”. Σίγουρα έχω πολύ χώρο και για  escapism, αλλά δεν είναι το βασικό μου κριτήριο.

• Πώς σκέφτεσαι το μέλλον της δουλειάς σου; Υπάρχουν σκέψεις για νέες δράσεις, όπως η δημιουργία μιας φυσικής λέσχης ανάγνωσης ή κάποιων experiential (βιωματικών) εκδηλώσεων για το βιβλίο;

Πλέον και με το φυσικό κατάστημα, μπαίνουν αργά και σταθερά οι βάσεις για περισσότερα δρώμενα δια ζώσης – και ειλικρινά, προσωπικά, κάθε εμπειρία γύρω από το βιβλίο θέλω να είναι βιωματική και να γίνεται επαφή με τα συμμετέχοντα άτομα, οπότε είναι σίγουρα σε προτεραιότητα το να γίνουν τέτοιες δράσεις, είτε με το βιωματικό ως άμεσο είτε ως έμμεσο αντικείμενο – κάθε βιβλιοκουβέντα είναι μια εμπειρία μέσα σε ένα διαλογικό πλαίσιο! Η συνεργασία μου με τα ελληνικά σχολεία και τα τμήματα ελληνικής γλώσσας συνεχίζει σταθερά, με δράσεις που επισκέπτομαι σχολεία με τα βιβλία μου ώστε παιδιά, γονείς και εκπαιδευτικοί να έρθουν σε άμεση επαφή με το βιβλίο. Υπάρχει πλάνο για λέσχη ανάγνωσης στα αγγλικά με θέμα Folklore – Myth Retellings από Σεπτέμβρη σε μία τοπική παμπ όπου θα συντονίζω τη συζήτηση αλλά τη διαχείριση της ομάδας θα την κάνει μία συνεργάτιδα καλλιτέχνις που κατασκευάζει παιδικές μάσκες. Με την ίδια και άλλες συνεργάτιδες του καλλιτεχνικού κομματιού θέλουμε να κάνουμε δραματοποιημένες παρουσιάσεις παιδικών βιβλίων. Σίγουρα θα ήθελα να συντονίσω και περισσότερα πάνελς μικρών συγγραφέων στο ΗΒ, ελλήνων και φιλελλήνων, που έχω στα ράφια μου, σε πλαίσια διαλόγου πάνω στο συγγραφικό τους ταξίδι αλλά και αλληλοσχολιασμό των έργων τους πάνω σε μία κοινή θεματική (π.χ. ελληνική πραγματικότητα / ενδοοικογενειακή βία / συγγραφή διηγημάτων / αυτοέκδοση / κλπ).Τέλος, υπάρχουν πλάνα πρός τελική μορφή για συνεργασία με το High Commission of Cyprus που κάνουν φοβερή δουλειά στην προώθηση τριών ταινιών, εκ των οποίων θα προβάλουμε τη μία συνάμα με ένα εργαστήρι για παιδιά πάνω στην κινηματογραφική τέχνη. Γενικά, καλά να είμαστε, να ανταμώνουμε όλα εμείς τα άτομα με όρεξη και ιδέες και ενέργεια προς υλοποίηση αυτών, γιατί χωρίς καλούς συνεργάτες δεν κουνιέται τίποτα!

• Κλείνοντας, θα ήθελα να μου πεις: στο ταξίδι αυτό μέχρι τώρα, τι νιώθεις ότι είναι εναντίον σου και τι είναι ο μεγαλύτερος σύμμαχός σου;

Θα ακουστεί κλισέ, αλλά αυτό που με κράτησε όρθια ως επιχείρηση ως τώρα σε αυτό το ταξίδι και με αυτό το σκοπό, ήταν η εξάσκηση του να μην εστιάζω στο τί είναι εναντίον μου και να δουλεύω όσο μπορώ με ό,τι έχω – αποδεχόμενη ό,τι δεν εχω. Ακούγεται λίγο ατάκα βγαλμένη από εγχειρίδιο μάνατζμεντ στα αυτιά μου – αλλά ίσως ο μεγαλύτερος σαμποτέρ να ήταν πάντα η σφοδρή αυτοκριτική μου και αντίθετα, το μεγαλύτερο αντίδοτο σε αυτο, οι ματιές και οι λέξεις γεμάτες αγάπη και ευγνωμοσύνη και θαυμασμό προς το βιβλιοπωλείο σαν όραμα και προσπάθεια από κοντινούς μου ανθρώπους, πελάτες αλλά και από ανθρώπους που δεν θα το περίμενα ποτέ. Το βιβλιοπωλείο έχει υπάρξει και θα υπάρχει ως η κινητήρια δύναμη που έστω και για λίγο, μεταμορφώνει τον κόσμο και αναδεικνύει την καλύτερη πλευρά που έχει να δείξει, και εμένα σαν βιβλιοπώλη μέσα από αυτό. Και φυσικά, να μην γελιόμαστε, η ψυχοθεραπεία έχει υπάρξει μεταμορφωτική διαδικασία και όλα αυτά που με βοήθησε να (ξάνα)μάθω, να ξεμάθω και να συνεχίζω (παρά το ψυχικό σθένος (ξυλίκι) που απαιτεί!)!

Παυλίνα σε ευχαριστούμε ως εκδοτικός οίκος μέσα από την καρδιά μας για τη δουλειά που κάνεις!

Στεφανία Ρουλάκη